روش کاشت بذر بابونه شیرازی ( Shiraz chamomile )

زمان جوانه زنی بذر : 7 تا 14 روز
زمان باردهی گیاه : 80 تا 90 روز
دمای جوانه زنی : 18 تا 23 درجه
نور مناسب گیاه : 6 تا 8 ساعت
عمق کاشت بذر : 1 سانتی متر
دوره زندگی : یک ساله
فصل کاشت : بهار و پاییز

اغلب در زمین کاشته می شود ولی می توان آن را در گلدان های بزرگ هم کاشت.این گل زیبا معطر است و وقتی در زمین رشد می کند زنبورها را به سمت خود جذب می کند.

مشخصات گیاه‌شناسی

بابونه، گیاهی از خانواده آستراسه و دارای دو جنس بابونه آلمانی (.Matricaria chamomilla L) و بابونه رومی (.Anthemis nobilis L) است. ریشه بابونه مخروطی شکل و کم و بیش سطحی است. ریشه در اواخر دوره رویش از انشعاب‌های فراوانی برخوردار می‌شود. ساقه استوانه‌ای شکل است. ارتفاع ساقه متفاوت است و به شرایط اقلیمی محل رویش گیاه بستگی دارد و بین 50 تا 80 سانتی‌متر است. در زمین‌های شور ساقه کوتاه و به‌صورت خوابیده روی زمین قرار می‌گیرد. برگ‌ها مستقیم، باریک، کشیده و نیزه‌ای شکل است. برگ‌ها صاف و فاقد ساقه‌های اصلی و فرعی ظاهر می‌شوند. گل‌های بابونه مانند سایر گل‌های گیاهان تیره کاسنی دارای دو نوع گلچه زبانه‌ای و لوله‌ای می‌باشند. گلچه‌های زبانه‌ای، سفیدرنگ هستند و تعداد آن‌ها متفاوت و بین 12 تا 18 عدد است. این گلچه‌ها از نظر جنسی ماده می‌باشند. گلچه‌های لوله‌ای زردرنگ هستند. این گلچه‌ها دو جنسی بوده که پس از باز شدن استوانه‌ای شکل می‌شوند.
بابونه به‌صورت استعمال خارجی جهت درمان التهاب‌های پوست و مخاط و دیگر ناراحتی‌های پوستی (مانند زخم‌های جراحی) به‌کار می‌رود، و به شکل خوراکی برای درمان سوء‌هاضمه‌های عصبی (در بزرگسالان و کودک)، التهابات روده، اسهال و اضطراب خفیف مورد استفاده قرار می‌گیرد. روغن فرار این گیاه به‌صورت بخور برای درمان زکام بینی، التهاب و تحریک موجود در سیستم تنفسی تجویز می‌گردد.

نیاز به نور :

آفتاب کامل تا سایه جزیی

نیاز به آب  خاک گلدان باید مرطوب نگه داشته شود ولی نباید خیس شود.

خاک مناسب :

خاک شنی با زهکشی خوب برای کاشت بابونه مناسب است.

کود دهی :

اگر گل بابونه در گلدان کاشته شود می توان ماهی یکبار کوددهی را انجام داد. بابونه بدون کود هم به خوبی رشد می کند.

آب و هوا

شرایط اقلیمی نقش عمده‌ای در رشد، نمو و حتی شکل بابونه دارد. بابونه در کشت پاییزه قادر است سرمای زمستان را تحمل کند. ولی برای گلدهی نیازی به گذراندن سرما (بهاره شدن) ندارد. به طوری که در کشت بهاره گیاهان نیز به گل می‌روند. بذر بابونه در دمای 6 تا 7 درجه سانتی‌گراد جوانه می‌زند. ولی درجه حرارت مطلوب برای جوانه‌زنی بین 20 تا 25 درجه سانتی‌گراد است. رشد و نمو بابونه در دمای روزانه بین 19 تا 21 درجه سانتی‌گراد به خوبی انجام می‌گیرد. ولی بیشترین مقدار اسانس در درجه حرارت بین 20 تا 25 درجه سانتی‌گراد در گل‌ها ساخته و ذخیره می‌شود. بابونه به سرما حساس نیست ولی چنانچه در فصل بهار در مرحله گلدهی با سرما مواجه شود تاثیر سوء بر عملکرد گل خواهد داشت. بذر بابونه برای رویش احتیاج به نور دارد. به طوری که بابونه از مرحله تشکیل غنچه تا کامل شدن گل‌ها به مقادیر زیادی نور محتاج است. گیاهانی که در سایه کاشته می‌شوند مقادیر بسیار کم اسانس و کامازولن خواهند داشت.

آبیاری

بابونه قادر به تحمل خشکی است ولی در مرحله رویش بذر و همچنین در مرحله تشکیل ساقه به مقادیر مناسبی آب نیاز دارد. تحقیقات نشان می‌دهد که آبیاری گیاهان در مرحله پنجه‌زنی، عملکرد گل را به طور قابل توجهی افزایش می‌دهد.

خاک موردنیاز

بابونه در هر نوع خاک می‌روید. خاک‌های سبک شنی همراه با مقادیر فراوان ترکیبات آهکی خاک‌های بسیار مناسبی برای کشت بابونه است. برای کشت بابونه می‌توان از خاک‌های حاصلخیز که برای گیاهان دیگر مناسب نیست استفاده کرد. بابونه را می‌توان در خاکی با pH= 9-9/2 نیز کشت کرد.

داشت

برای مبارزه با علف‌های هرز بابونه از علف‌کش مالوران به مقدار 3 تا 4 کیلوگرم در هکتار به‌صورت محلول‌پاشی می‌توان استفاده کرد. زمان مناسب برای استفاده از این علف‌کش اواسط فروردین ماه است. این علف‌کش تاثیر سوء بر گیاه بابونه ندارد و می‌توان تا مرحله دو تا سه برگی از آن استفاده نمود.

برداشت

زمان مناسب برای برداشت گل هنگامی است که گل‌ها کاملاً باز شده باشند. گل‌ها را باید حداکثر به همراه پنج سانتی‌متر از دمگل برداشت کرد. برداشت گل به همراه مقدار بیشتری دمگل سبب کاهش کیفیت اسانس می‌شود. برداشت به موقع گل‌ها بسیار مهم است و نقش موثری در کمیت و کیفیت اسانس آن دارد. اسانس از بدو تشکیل غنچه در گل‌ها تشکیل می‌شود و تا باز شدن گل‌ها به تدریج بر مقدار آن اضافه می‌شود. گل‌ها هنگامی که کاملاً باز می‌شوند (گلچه‌های سفیدرنگ زبانه‌ای به‌صورت افقی قرار می‌گیرند) از بیشترین مقدار اسانس برخوردارند. پس از این مرحله از مقدار اسانس و کامازولن به تدریج کاسته می‌شود.
مقدار اسانس گل‌ها در ساعات مختلف شبانه‌روز متفاوت است. ظهر هنگام تابش آفتاب، گل‌ها از بیشترین مقدار اسانس برخوردار می‌شوند. برداشت گل‌ها در روزهای ابری و سرد مناسب نیست و در این شرایط از مقدار اسانس گل‌ها و کامازولن آن کاسته می‌شود.
گل‌ها را پس از برداشت بلافاصله باید خشک کرد. تاخیر در خشک کردن گل‌ها سبب تغییر رنگ آن‌ها و کاهش کمیت و کیفیت اسانس آن می‌گردد. چنانچه پس از برداشت گل‌ها، امکان خشک کردن آن‌ها نباشد، یا اگر وسیله‌ای برای انتقال آن‌ها به کارخانه برای خشک کردن موجود نباشد، آن‌ها را حتی برای مدت کوتاهی نباید نگهداری کرد. در این شرایط گل‌ها را باید در سایه پهن نمود تا از رطوبت آن‌ها کاسته شود. هرچند می‌توان آن‌ها را در هوای آزاد خشک کرد ولی استفاده از خشک‌کن‌های الکتریکی برای خشک کردن آن‌ها نتایج مطلوبی را به همراه دارد. گل‌های خشک شده توسط خشک‌کن‌های الکتریکی از رنگ مطلوب‌تری برخوردار می‌شوند. درجه حرارت مناسب برای خشک کردن گل‌ها با استفاده از خشک‌کن‌های الکتریکی 40 تا 60 درجه سانتی‌گراد است. پس از خشک شدن گل‌ها باید آن‌ها را از ساقه و سایر اندام‌های نامناسب پاک کرد.
عملکرد گل به شدت شرایط اقلیمی محل رویش، روش کشت و روش برداشت گل بستگی دارد. عملکرد گل بابونه تازه 0/5 تا 2 تن در هکتار است که پس از خشک شدن، 0/1 تا 0/4 تن گل خشک به‌دست می‌آید.

آفات و بیماری های گل بابونه :

گل بابونه معمولا به آفات و بیماری ها حساس نیست، ولی وقتی در زمین کاشته می شود ممکن است دچار شته شود.

تکثیر و کاشت گل بابونه :

دانه های گل بابونه را تهیه کنید، دانه ها را بعد از سرما در گلدان یا در زمین بکارید. دانه های بابونه برای جوانه زنی به نور نیاز دارند، پس باید در یک نقطه آفتابی کاشته شوند. دانه بابونه در عرض یک یا دو هفته جوانه می زند.

گل بابونه را می توان با قلمه هم کاشت. یکی از شاخه های بابونه به بلندی 8 تا 12 سانتی متر جدا کنید و آن را بکارید.