گیاهشناسی آلوئه ورا
آلوئه ورا یک گیاه چندساله، از تیره لیلیاسه است که به خانواده سوسن (lily family) تعلق دارد. آلوئهورا (Aloe vera) در لغت به معنای «ماده تلخ درخشان»، که از کلمه عربی «آلوئه» گرفته شده است.
آلوئه ورا گیاهی دائمی با ریشه های منشعب است. این گیاه تولید ساقه حقیقی نمیکند و حالت بوته ای، انبوه و همیشه سبز با ارتفاع حدود 80-60 سانتی متر و شکلی شبیه به کاکتوس دارد. همچنین دارای برگها به شکل رزت و گوشتی با حاشیه مثلث و خاردار میباشد و بسته به انواع مختلف لکهها، علائم و زوائدی روی آن دیده میشود.
آلوئه ورا انواع مختلفی دارد، مهمترین گونهی این گیاه، آلوئه ورا بوده که گل زرد رنگ و برگهایی به رنگ سبز تیره دارند . این گیاه در ایران به صبر زرد معروف است.گل های این گیاه انبوه و دوکی شکل، به رنگ زرد و یا زرد مایل به نارنجی است. آلوئه ورا در زمستان با اولین تشنج دمایی و هنگامی که شروع فصل سرما را حس کرد گل میدهد .
کاشت تا برداشت آلوئهورا
گیاه دارویی آلوئهورا (صبر زرد)، از انواع گیاهان چند ساله است که کاشت آن از هزاران سال پیش در مناطق مختلف دنیا رواج داشته و در طب سنتی مورد توجه بوده است. در کشورهای خارجی کاشت و بهرهبرداری این گیاه در حجم انبوه از سال 1996 آغاز و حجم معادلات تجاری آن در ده سال گذشته به میلیاردها دلار رسیده است.
گیاه آلوئهورا از زمانهای قدیم برای درمان بسیاری از بیماریها به کار میرفته است. تاریخچه استفاده از این گیاه در طب سنتی به 1500 سال قبل از میلاد مسیح (ع) میرسد به طوری که از آن برای درمان ناراحتیهای پوستی و به عنوان ملین و رفع عفونتها استفاده میشده است.
در آداب و رسوم بابلی و مصریها این گیاه به عنوان گیاه مقدس شناخته شده است. در طول قرنهای متمادی از فواید مربوط به نیروبخشی آن استفادههای گوناگونی شده است. در نوشتههای مربوط به قرن اول گزارشهای متعددی در خصوص استفاده از گیاه در درمان دردها و بیماریها آمده است:
زخم، بیخوابی، بینظمی معده، یبوست، بواسیر، خارش، سردرد، کممویی، امراض لثه و دهان، درد کلیه، تاول، تاولهای ناشی از سوختگی، ناراحتیهای پوستی، آفتابسوختگی، برطرف کردن لکههای روی پوست، پادزهر زخمهای سمی، ژل و ….
آلوئهوراها مخصوص نواحی حارهاند و منشاء اصلی آنها مناطق گرم و نیمهگرمسیری، مناطق حاره آفریقا بوده است. بیش از 200 گونه از جنس آلوئهورا وجود دارد ولی فقط 5-4 گونه آن دارای خاصیت دارویی میباشد که مهمترین آنها باربادنسیس (vera , barbadensis) میباشند. این گونهها در دوره نونهالی دارای لکههای مشخص روی برگ و دارای گلهای زرد میباشد.
از میان گونههای آلوئهورا یک یا دو گونه در مناطق جنوبی کشور مانند بوشهر، بندرعباس، قشم، سیستان و بلوچستان، خوزستان و سمنان به صورت خودرو یافت میشود.
گیاهشناسی آلوئهورا
این گیاه چند ساله دارای برگهای گوشتی با ظاهر بوتهای انبوه است، ارتفاع آن در حدود 50 تا 60 سانتیمتر است و برگهای نیزهای مانند دارد. آلوئهورا در مناطق گرمسیری و جنوبی کشور بیشتر یافت میشود و در مناطقی که دارای منابع آبی کمی هستند، بهراحتی قابل کاشت است. آلوئهورا یک گیاه گوشتی است که بسیار شبیه کاکتوسها میباشد. اما در واقع یک گیاه از خانواده لاله (Liliaceae) میباشد.
این گیاه حالت بوتهای و روزت دارد، ساقههای آن کوتاه، ضخیم، کم و بیش منشعب و شاخهدار است. گیاهی پایا، همیشه سبز و پر طراوت است. ارتفاع آن حدود 60 سانتیمتر بوده و دارای ساقه چوبی کوتاه به ضخامت 10-5 سانتیمتر میباشد. برگها نیزهای شکل و مقعر که مستقیماً به ساقه متصل و بدون دمبرگ هستند. لبه برگها در برخی از گونهها دندانهای خاردار و مخروطی و یا کمی خمیده به طول 2 میلیمتر است. رنگ آنها سبز روشن و یا متمایل به قرمز در فصل سرما و یا متمایل به خاکستری میباشند. تعداد برگها بین 10 تا 20 عدد میباشد. طول برگها 50-30 سانتیمتر و عرض آنها 8 تا 10 سانتیمتر و ضخامت آنها بین 1 تا 3 سانتیمتر است.
دارای گل آذین خوشهای طویلی با گلهای متراکم است. گلها به رنگ زرد یا زرد متمایل به سبز میباشند. طول شاخه گلدار به 65 تا 75 سانتیمتر میرسد. اعضای گل، به هم چسبیده میباشند اگر چه پوشش آنها از دو حلقه سهتایی تشکیل مییابد، قطعات آن به رنگ یکدیگر و دارای وضع متناوب نسبت به هم هستند. تخمدان آن سه خانهای و میوه آنها پوشینه و به رنگ قهوهای، مدور تا تخممرغی شکل به طول 1 تا 2 میلیمتر و در اواخر فصل بهار تا اوایل فصل تابستان به رشد کامل نمیرسند.
فرآوردههای آلوئهورا
در حال حاضر، فرآوردههای مختلف این گیاه در صنایع مختلف غذایی (انواع نوشابهها و کمپوت)، صنایع آرایشی و بهداشتی (انواع کرمها، لوسیون، شامپو، صابون، و شویندهها و …) و صنایع دارویی (کپسول، قرص جوشان و …) در جهان تولید و عرضه میشود. معمولاً این گیاه از سوی تولیدکنندگان فرآوردهها خریداری میشود. ژل نهفته در برگها در تولید محصولات دارویی، آرایشی و بهداشتی به کار میرود. تاکنون بیش از 2000 فرآورده بهداشتی و آرایشی و بیش از یکصد نوع ماده دارویی از ترکیبات این گیاه تولید شده است.
شیرابه خشک این گیاه، دارای 15 درصد مشتقات هیدرو الکی آنتراسن است که بلافاصله پس از قطع برگ شروع به خارج شدن میکند. این شیرابه محتوی مقادیری از روغنهای فرار و رزین است که در ساخت انواع داروها به کار میرود. همچنین ژل موجود در برگها خاصیت دارویی دارد و برخلاف صمغها فاقد چسبندگی است.
ترکیبات گیاه آلوئهورا
در کمال شگفتی 96 درصد ترکیبات ژل آلوئهورا از آب تشکیل شده است. 4 درصد باقیمانده حاوی مواد فراوانی است که 75 نوع آن شناخته شدهاند. ترکیباتی که در ژل آلوئهورا یافت شدهاند از پلی ساکاریدها هستند که قادر به کاهش و ترمیم التهاب هستند. این ترکیب همچنین دارای ویژگی آنتی باکتریال و ضد میکروب است. آنتی اکسیدانهایی در قالب ویتامینهای آ، ب، ث، ای، آمینواسیدها و اسیدهای چرب ضروری نیز در این ترکیب یافت میشوند. کلسیم و آلوئین نیز در آلوئهورا موجود هستند، آلوئین ملینی بسیار قوی است.
حدود 96 درصد از وزن آن را آب تشکیل داده است و مابقی شامل چربیهای ضروری، آمینواسیدها، ویتامینها، املاح، آنزیم و گلیکوپروتئین است. این گیاه حداقل دارای 3 اسید چرب با خاصیت ضد التهابی است که برای معده، روده کوچک و روده بزرگ مفید است.
ویتامینهای تشکیل دهنده آن عبارتند از ویتامین A، B1، B2، B6، B12، C و E.
آلوئهورا با خاصیت اعجاب انگیز خود میتواند تمام اسیدآمینههای ضروری بدن را در اختیار شخص مصرف کننده قرار دهد. هیچ چیز این گیاه به تنهایی شگفتانگیز و خارقالعاده نیست بلکه همراهی و یکجا جمع شدن تمام مواد مورد نیاز بدن از گروههای مختلف غذایی است که آن را منحصر به فرد کرده است. ژل آلوئه حاوی گلیکوپروتئین است که از تورم و درد جلوگیری و روند بهبود را تسریع میکند و همچنین حاوی پلی ساکارید است که رشد و ترمیم پوست را تحریک میکند. “آنتراکوئین” موجود در شیره آلوئه به عنوان مسهل مؤثر عمل میکند. این مواد شیمیایی در مقادیر کم، میتوانند از تشکیل سنگ کلیه جلوگیری کنند. از ژل آلوئه برای درمان زخمهای درونی و بیرونی نیز میتوان استفاده کرد. این ماده روند درمان بسیاری از جراحات پوستی از جمله زخمها، سوختگیها و یخ زدگی را تسریع میکند.
شیره این گیاه مسهل مفیدی است اما چون میتواند سبب گرفتگی دردناک عضلات شود، غالباً استفاده نمیشود. با میزان مصرف کمتر، شیره آلوئه میتواند از سنگ کلیه پیشگیری یا اندازه سنگ را کوچکتر کند. این ماده به عنوان تسهیل کننده دفع مدفوع به ویژه در افرادی که مبتلا به بواسیر هستند ماده مفیدی است.
عصاره آلوئه شکل ژل این گیاه است که مصارف داخلی دارد و چون دارای خواص ضد میکروبی است، از آن برای درمان عفونتهای میکروبی مجاری معدهای-رودهای نیز میتوان استفاده کرد. چون این ماده اسیدهای معده را که سبب تشدید زخمها میشود کاهش میدهد برای درمان زخمهای معده نیز مؤثر است. تحقیقات اخیر نشان داده که “مانوز استیله” به عنوان یک ترکیب ضدویروسی، دارای خواص درمانی ضدویروس ایدز است. مانوز استیله خود ویروس را مورد حمله قرار میدهد اما مهمتر اینکه، میزان تأثیر AZT را (یک داروی مؤثر در درمان عفونت ویروس ایدز) تا حد زیادی بالا میبرد. اگر این ترکیب دارویی با آلوئه مصرف شود، میزان AZT مورد استفاده برای ایدز را میتوان تا 90 درصد تقلیل داد که این امر از هزینهها و عوارض جانبی AZT تا حد زیادی خواهد کاست. ژل خوراکی آلوئهورا شامل بیش از 75 مواد مغذی از لحاظ غذایی و 200 ترکیب فعال، 20 ماده معدنی، 18 آمینواسید و 12 نوع ویتامین است. این ژل بینهایت مطبوع است. در منابع دارویی فهرست مصارف آلوئهورا تقریباً به اندازه فهرست مواد تشکیل دهنده آن طویل است.
از بارزترین خواص آلوئهورا جلوگیری از ضایعات پوستی و ترمیم آنها است. مصرف خوراکی آلوئهورا نیز به گوارش غذا کمک میکند، سلامتی قلب و عملکرد کبد را بهبود میبخشد، قند و کلسترول خون را کنترل میکند، تولید انرژی را افزایش داده، درد مفاصل را تسکین میدهد، ششها را پاک میسازد، سیستم ایمنی بدن را تقویت میکند زخمها و جراحات را ترمیم مینماید.

آلوئه ورا امروزه یکی از پرکاربردترین و مفیدترین گیاهانی است که در برگ های آن عصاره ی فراوان وجود دارد که شفاف، چسبنده و تلخ است. این عصاره در صنایع داروئی، غذایی، آرایشی و بهداشتی کاربرد فراوان دارد. و همین کاربرد ها باعث شده است که کشت آلوئه ورا هم در بین کشاورزان محبوبیت پیدا کند.
از ویژگیهای مثبت این کشت و کار آلوئه ورا میتوان به بازار رو به رشد، رسیدن به تولید با سرمایه کم، نیاز به آبیاری کم، قابلیت برداشت محصول در فصول مختلف سال، عدم نیاز به استفاده از کود و سموم شیمیایی و داشتن مصارف مختلف مانند: مایع، پودر، ژل،کرم، لوسیون،کپسول، عصاره و نوشیدنی اشاره کرد.
گیاه آلوئه ورا به دلیل داشتن ویژگیهای خاص از جمله: تحمل شرایط کم آبی، گرمای هوا، کشت آسان، تولید کم هزینه و خواص دارویی از دیرباز در مناطق خشک گرمسیری، نیمه گرمسیری و حاره ای به عنوان گیاه زینتی و همچنین گیاه دارویی کشت میشده است همچنین به عنوان یک گیاه مهم و مقرون به صرفه جهت کشت و سودآوری در مناطق جنوبی کشور به حساب می آید. تمامی این موارد کشت آلوئه ورا را یک کشت مقرون به صرفه و سود آور در شرایط محیطی ایران تبدیل کرده است.
آلوئه ورا به علت رویش در مناطق بیابانی به نام «لاله بیابان» نیز مشهور است. در ایران فقط یک گونه به صورت خودرو وجود داشته که بیشتر در سواحل جنوبی ایران میروید و در سایر نقاط به صورت گلخانهای کشت میشود.

خاستگاه گیاه آلوئه ورا
آلوئه ورا مخصوص نواحی حاره ای و منشاء اصلی آن مناطق حاره آفریقا (آفریقای شمالی) میباشد و در 500 سال قبل، از آفریقا به جزیره قشم آورده شده است. این گیاه مناسب آب و هوای نیمه گرمسیری و نیمه خشک است و متناسب شمال آفریقا، جنوب ایران و خاورمیانه است.
مناطق اصلی کشت فضای باز (مزرعه) در ایران در استان های گرمسیری ایران از جمله استان هرمزگان به ویژه در جزیره خارک، بندرلنگه، بندر خمیر، بوشهر، سیستان و بلوچستان، فارس و خوزستان میباشد.آلوئه ورا در استان های شمالی (گیلان، مازندران، رشت و…) اصفهان، تهران و… فقط به صورت گلخانه ای کشت میشود زیرا دمای این استان ها در زمستان به زیر صفر میرسد. گلخانه محیطی است که سبب میشود تا شما بتوانید گیاه آلوئه ورای خود را بدون نگرانی از شرایط آب و هوایی بکارید. مهم ترین آفت آلوئه ورا در ایران، سرما و یخبندان است. گلخانه آلوئه ورا به شما این امکان را می دهد تا در کل سال بتوانید محصول برداشت کنید. بنابراین بهترین مناطقی که میتوان با حداقل هزینه در آنها آلوئه ورا کشت کرد، جنوب کرمان، جنوب شیراز، جنوب جیرفت، زرآباد هرمزگان و سیستان بلوچستان و مناطقی ست که اقلیمی مشابه این مناطق داشته باشند.
نیاز های اکولوژیکی
نور و حرارت
این گیاه در مقابل نور مستقیم و تابش زیاد آفتاب حساس بوده و از خود واکنش نشان داده و برگ ها به رنگ قهوه ای در میآیند. بنابراین بهتر است که در نور غیر مستقیم پرورش یابد. همچنین به علت حساسیت این گیاه به سرما، در مناطق سردسیر در فصل زمستان در گلخانه نگهداری میگردد. در شرایط گلخانه بهتر است 50 درصد نور به وسیله پاشیدن رنگ و گل رس و یا با استفاده از پوششهای مخصوص روی سقف گلخانه کاهش یابد ولی در یکماه آخر قبل از برداشت به علت اینکه نور کم باعث پایین آمدن مواد موثره نگردد باید شدت نور را بیشتر و آبیاری را محدودتر نمود تا میزان ماده موثره افزایش یابد.
بافت خاک
گیاه آلوئه ورا بسیار کم توقع است و به خوبی در بسیاری از انواع مختلفی از خاک ها رشد میکند ولی خاک های سبک، نرم با حاصلخیزی متوسط را ترجیح میدهد و شدیدا نیازمند خاکی با زهکش بالا است. از این رو میتوان از مخلوط ماسه (بادی) یا سنگریزه با خاک سبک برای گیاه استفاده کردکه زهکشی مناسبی دارند. این گیاه در ماسه خالص به رشد مطلوب دست نمییابد. بهترین خاک، خاک شنی لومی میباشد. به طورکلی، خاک مناسب باید دارای 3/1 خاک رس (خاک مزرعه)+ 3/1 ماسه بادی + 3/1 خاک برگ باشد، تا تأثیر فوق العاده بر رشد گیاه آلوئه ورا داشته باشد. بنابراین به منظور جلوگیری از پوسیدگی ریشه، خاک باید بافت سبکی داشته باشد تا بتواند آب را به راحتی عبور دهد. میزان تحمل پاجوش آلوئه ورا به شوری EC)) بین ۵ -۱۵ ds/m میباشد. افزایش شوری بالاتر از ۸ ds/m سبب کاهش کیفیت محصول میشود. این گیاه اسیدیته (pH)5/6 تا حدود 5/8 را تحمل میکند.
آبیاری
با توجه به اینکه آلوئه ورا یک گیاه آبدار است، لذا باید توجه داشت که از آب زیاد در مقایسه با بی آبی بیشتر صدمه خواهد دید پس به آبیاری زیادی نیاز ندارد و میتواند خشکسالی را تحمل کند. در زمان آبیاری مجدد باید دقت شود که خاک به یک خشکی نسبی رسیده باشد.
درصورت کشت در فضای باز، آبیاری به شیب و بافت زمین، فصل زراعی، روش آبیاری و وجود بادهای گرم در منطقه بستگی دارد. آبیاری به روش های مختلف ثقلی(فاروئرهای کم عمق)، قطرهای و بارانی امکان پذیر است . به طور کلی با توجه به اقلیم منطقه و گرمای هوا بایستی هر ۷-۱۰ روز یک بار آبیاری شود.
از نکات مهم، منظم بودن آبیاری می باشد، زیرا نظم در آبیاری عملکرد ژل را افزایش میدهد. در آبیاری بیش از حد یا خیلی کم، برگ های گیاه شروع به خشک شدن و تحلیل رفتن ژل می کند و ممکن است رنگ برگ ها زرد یا قهوه ای شده و در نهایت گیاه از بین برود.
در فصل زمستان به علت کاهش تبخیر آب از سطح خاک، نیاز آبی این گیاه کاهش می یابد. آبیاری بیش از حد گیاه آلوئه ورا، ممکن است به پوسیدگی ریشه و قارچ منجر شود. به طورکلی رطوبت زیاد و طولانی مدت، عدم وجود نور کافی، مصرف کود زیاد و شوری آب و خاک باعث کاهش رشد گیاه میگردد.

نیاز کودی
آلوئه ورا گیاهی کم توقع است، ولی چنانچه خواستار شادابی همیشگی و تولید برگ هایی مملو از ژل میباشید باید قبل از کشت در سال اول به مزرعه یا گلخانه حتما کودهای ماکروگرانول ازته، فسفر و پتاس به همراه کودهای حیوانی (مرغی و دامی) کاملا پوسیده اضافه نمود و حداکثر هر 3 سال یکبار کوددهی کنید چرا که گیاه آلوئه ورا گیاهی کم توقع است و به جز سال اول در سال های بعد هزینه ای به شما تحمیل نمیکند. سپس عملیات آفتاب دهی (soil solariztion) و در پی آن کشت پاجوش صورت پذیرد. بنابراین آلوئه ورا باید به صورت ارگانیک کاشته شود و از کود دامی پوسیده یا کمپوست قبل از کاشت بایستی استفاده شود. به هیچ عنوان نباید از کود شیمیایی در حد زیاد و سم آفت کش استفاده کرد.
آلوئه را در طول فصل رشد، باید کوددهی کرد. از فروردین تا شهریور ماه، گیاهان آلوئه ورا رشد زیادی خواهند کرد. پس میتوانید در طول این ماه ها کودهای ریشه زا مانند NPK 10-52-10 یا NPK 0-44-17 را با آب رقیق کنید و در روزهایی که آبیاری میکنید کوددهی را نیز انجام دهید همچنین استفاده از هیومیک اسید و فولویک اسید در دوران رشد همراه با آب آبیاری توصیه می گردد و در دوران پایان رشد نیز بایستی از کودهای پتاس بالا استفاده کرد. کود دهی را در طول زمستان باید متوقف کرد، زیرا گیاه آلوئه ورا وقتی که رشد فعالی نمیکند، قادر به استفاده از کود نیست.
تکثیر گیاه
تکثیر و کشت گیاه آلوئه ورا (صبر زرد) بسیار آسان است. معمولا تکثیر گیاه از طریق دو روش جنسی و غیر جنسی میباشد. تکثیر جنسی از طریق کشت بذر و تکثیر غیرجنسی با کشت مجدد پاجوش ها و کشت بافت انجام میگیرد. حالت طبیعی تکثیر آلوئه ورا غالبا از طریق پاجوش صورت میگیرد. این گیاه یکسال کاشته میشود و تا 8 سال مورد استفاده قرار مى گیرد. بر این اساس آلوئه ورا گیاهی چندساله است و هزینه نگهداری بسیار پایینی دارد و نیازی نیست که تجدید کشت کنید.
تکثیر به روش بذر
در این روش سرعت تولید گیاه پایین است و گیاهان همسانی تولید نمیشود. در گونه Aloe barbadensis Millr که مشهورترین گونه جهت تولید ژل است. به دلیل پدیده ی نر عقیمی، بذر از طریق دگرگشنی تولید میشود، بنابراین ازدیاد از طریق بذر منجر به افزایش تفاوت ژنتیکی قابل توجهی در نتایج ظاهر خواهد شد.
تکثیر به روش پاجوش ( تقسیم بوته)
کاشت پاجوشها یا جوانههای کوچک موجود در کنار شاخه اصلی گیاه، روش غالب تکثیر این گیاه است، میتوان این پاجوشها را از گیاه مادری جدا کرده به طوری که ریشه ها صدمه زیادی نخورد و در صورت عدم وجود ریشه مناسب، ابتدا ریشه دار ساخت، که یکی از آسان ترین روش های تکثیر این گیاه میباشد و سپس در زمین و در محلی مناسب به صورت ردیفی کاشت. در روش جداسازی پاجوش ها از گیاه مادری، هنگامی که 4 برگی باشد ،جداسازی انجام میشود. در صورت رشد مناسب بوته مادری هر بوته بین 1 تا 15 پاجوش در اطراف خود تولید میکند. اغلب هر شش ماه 10 پاجوش بر روی ریشهها و لابهلای برگهای خشکیده بوتهها بوجود میآید که در این روش تغییر ژنتیکی و خواص آن خیلی کم است و گیاهان همسانی تولید میشوند.
تکثیر به روش کشت بافت
از کشت درون شیشه ای میتوان نسبت به تولید انبوه و سالم آلوئه ورا اقدام نمود. رایج ترین روش ریز ازدیادی این گیاه، جداسازی اندام مریستمی مثل نوک شاخساره یا جوانه های جانبی و کشت آنها است. در این روش کشت بافت با به دست آوردن سلولهای بنیادی گیاه و تمایز آنها امکان تولید یک گیاه کامل به وجود میآید به این صورت که در روش کشت بافت گیاه آلوئهورا، بخش کوچکی از سلولهای انتهایی در حال تکثیر گیاه کشت داده می شود و گیاه کاملی بدست میآید از بارزترین مزیتهای روش کشت بافت سرعت بخشیدن به تکثیر (حدود 50 الی 200 برابر )، کنترل ژنتیکی گیاه، تولید گیاهان همسان و دارای ثبات ژنتیکی و تغییر نکردن خواص آن، کنترل آلودگیها و بیماریها و بازدهی اقتصادی بالاست.
برداشت
زمان مناسب برداشت در استان گرمسیری ماه های آذر، دى و بهمن میباشد. قسمت مورد برداشت آلوئه ورا، برگ های گوشتی آن که به منظور استخراج عصاره یا ژل برداشت و همچنین پاچوش های تکثیر شده میباشد. هنگامی که برگ های کناری به اندازه کافی رشد کردند میتوان آن را برداشت کرد. در زمان برداشت باید دقت کنید که برگ از محل حلقه زیر برگ جدا شود تا ژل مفید داخل برگ بماند. اگر برگ ها را به طرز صحیح نبرید، ژل زرد رنگ خارج میشود. همچنین در زمان برداشت هر سه ماه یک بار از هر بوته، 3-4 برگ کنارى برداشت می شود. در هر جریب در گلخانه ۴٠٠٠ پاجوش به صورت استاندارد کشت میتوان کشت کرد و مقدار برداشت برگ تقریبا از هر جریب گلخانه ۴٠ تا ۵٠ تن در حالت ایده آل می باشد.